Με μία συνέντευξη αφιερωμένη στην Κατερίνα από την Κρήτη που αντιμετώπισαν μαζί τον καρκίνο και μετά από 6 χρόνια κατάφερε να κρατήσει στην αγκαλιά της ένα κοριτσάκι, από τον άνθρωπο, που πολλές γυναίκες που κράτησαν στα χέρια τους το δικό τους μωρό αποκαλούν σήμερα «Θεό», ήταν αυτή που έδωσε στη δημοσιογράφο Εφη Ντίνη στον ΕΥΡΙΠΟ 90fm την Παρασκευή 9 Μαρτίου ο Αν . Διευθυντής Κέντρου Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής στο Ναυτικό Νοσοκομείο Αθηνών, Νίκου Πετρογιάννη, έχοντας «φέρει στον κόσμο» πάνω από 15.000 μωράκια.

Ο κ. Πετρογιάννης, με καταγωγή από την Ερέτρια, τον οποίο πολλές μανούλες σήμερα τον αποκαλούν «Θεό», μίλησε για την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή και όλα όσα θα πρέπει να ξέρει ένα ζευγάρι για να μη σταματήσει να ελπίζει ό,τι κάποια στιγμή θα ξεπεραστούν ορισμένες δυσκολίες και θα ζήσει το «θαύμα της ζωής» μέσα από μία υπέροχη διαδρομή και για τους δύο γονείς, με προορισμό να σφίξουν στην αγκαλιά τους το δικό τους μωράκι.

Συνέντευξη στην Έφη Ντίνη

Η μητρότητα δεν είναι κάτι το αυτονόητο και το δεδομένο. Είναι όμως κάτι πολύτιμο, ένα δώρο Θεού και μάλιστα θα έλεγα σα γυναίκα το μέγιστο δώρο…

Έτσι ακριβώς είναι. Ξέρουμε ό,τι παγκόσμια το 15% των ζευγαριών ταλαιπωρείται για να κάνει ένα μωρό. Στην Ελλάδα δυστυχώς το ποσοστό είναι μεγαλύτερο γιατί δυστυχώς δεν έχουμε σωστή ενημέρωση στις έφηβες γυναίκες. Με αποτέλεσμα όταν ήδη προσπαθούν για μωρό να έχουν κάποια προβλήματα. Εκτρώσεις, σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα τα οποία δυστυχώς η ελληνική κοινωνία δεν έχει βοηθήσει την Ελληνίδα έφηβη να τα αντιμετωπίσει σωστά. Με αποτέλεσμα λίγο παραπάνω ποσοστό δυσκολίας να έχουν οι Ελληνίδες σήμερα για να τεκνοποιήσουν.

Να το πάρουμε από την αρχή. Από την ώρα που ένα κορίτσι γίνεται γυναίκα που μπορεί να τεκνοποιήσει. Στις μέρες μας παρατηρείται έντονα το φαινόμενο της εναλλαγής πολλών ερωτικών συντρόφων από μικρές ηλικίες και των εκτρώσεων. Πόσο επηρεάζουν αυτά στη συνέχεια στη γονιμότητα;

Η Ελληνίδα γενικά, επειδή δεν έχει καλή ενημέρωση πέφτει σε τέτοιες παγίδες με αποτέλεσμα το κορμί της να κουβαλάει δύσκολα δεδομένα. Αυτό που χρειάζεται να κάνει είναι να έχει μία τακτική επαφή με το γυναικολόγο. Μια πολύ ιδιαίτερη προσοχή στη χρήση προφυλακτικού. Έτσι, κάθε ερωτικός σύντροφος να μην της μεταδίδει και κάτι.

Και να είναι σε κάποια καλή ενδοκρινολογική παρακολούθηση έτσι ώστε ανα πάσα στιγμή το κορμί της και ανατομικά και ενδοκρινολογικά να είναι καλά. Βλέπουμε γυναίκες με λίγο παραπάνω βάρος, βλέπουμε γυναίκες πολύ αγχωμένες, βλέπουμε γυναίκες που δεν τρώνε καλά να είναι το πρώτο σύμπτωμα υπογονιμότητας σε ένα ζευγάρι.

Όταν μία γυναίκα εξετάζεται, έχει ένα καλό βάρος, παρακολουθείται ενδοκρινολογικά, έχει μία μετρημένη ζωή, αθλείται, αποφεύγει χρήση τοξικών ουσιών, όπως το κάπνισμα. Αυτή η γυναίκα μπαίνει στο ερώτημα πότε θα κάνω μωρό και αν θα κάνω εύκολα με καλά δεδομένα.

Θα ήθελα λίγο να σταθούμε στο θέμα του άγχους. Σε τι ποσοστό μπορεί να επηρεάσει;

Σαν κύριος παράγοντας το άγχος δεν έχει τόσο μεγάλη σημασία. Λένε τα βιβλία που διαβάζουμε και οι μελέτες που ανακοινώνονται, ό,τι το άγχος παίζει περίπου 10%-15%. Απλά το άγχος συνδυάζεται και με κάτι άλλο. Μια αγχωμένη γυναίκα δεν τρώει καλά, δεν ξεκουράζεται καλά, έρχεται σε επαφή με τελείως διαφορετικό τρόπο. Όλα αυτά σαν ένα σύμπλεκο φαινόμενο δημιουργούν αυτό το μείγμα υπογονιμότητας.

Γι΄ αυτό και οι περισσότερες κυήσεις, γίνονται στα ζευγάρια κατά την περίοδο των διακοπών. Όταν το άγχος είναι σαφώς, λιγότερο.

Κύριε Πετρογιάννη, παρατηρείται το φαινόμενο σε νέες σχετικά ηλικίες, γυναίκες να καταφέρνουν να τεκνοποιήσουν αφού έχουν προηγηθεί μία με δύο αποβολές. Αυτό μπορεί να είναι συγκυριακό;

Αυτή τη στιγμή τα τρία πιο καυτά θέματα στην μαιευτική –γυναικολογία είναι πρώτον οι αποβολές. Γιατί έχουμε μπορέσει να δημιουργήσουμε πολλές κυήσεις σε ζευγάρια που δυσκολευόντουσαν αλλά έχουμε δημιουργήσει και αποβολές. Το δεύτερο δεδομένο είναι ο θηλασμός και το τρίτο καυτό θέμα είναι η καισαρική μετά από φυσιολογικό τοκετό.

Το πρώτο θέμα που είναι η αποβολή, είναι πλέον μία στις πέντε γυναίκες. Μία στις 5 γυναίκες επίσημα που αναφέρεται σε ένα Μαιευτικό Κέντρο έχει μία αποβολή. Αυτό τώρα δημιουργείται γιατί και οι γυναίκες αλλάζουν αιματολογικά και ορμονικά και το σπέρμα πλέον υπόκεινται σε έναν μεγάλο παράγοντα αποβολής. Το καινούργιο δεδομένο που έχουμε να αντιμετωπίσουμε είναι πως θα προλάβουμε και τις αποβολές.

Μετά από πόσες αποτυχημένες προσπάθειες σύλληψής πάμε στο γυναικολόγο ζητώντας βοήθεια;

Καταρχάς η υποβοήθηση αναπαραγωγής, ποια δεδομένα έχουμε και πως θα επιλυθούν, δυστυχώς έχει πάει στα χέρια των ειδικών. Ένας απλός γυναικολόγος μπορεί να δώσει μία κατεύθυνση. Την κατεύθυνση όμως και την υλοποίηση πρέπει να την κάνει ο ειδικός που ασχολείται με την αναπαραγωγή. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θεωρεί ένα ζευγάρι ό,τι έχει πρόβλημα, όταν είναι κάτω από 35 και προσπαθεί τουλάχιστον για ένα χρόνο με συγκεκριμένες επαφές στη μέση του κύκλου. Και σε ένα ζευγάρι που η ηλικία της γυναίκας είναι πάνω από 35, στο εξάμηνο.

Βέβαια, πάλι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας μας λέει ό,τι το ίδιο ζευγάρι αν προσπαθήσει και λίγο παραπάνω, μέσα σε 2 χρόνια θα έχει σχεδόν τεκνοποιήσει. Αλλά δυστυχώς τώρα η ηλικία της γυναίκας που μεγαλώνει, τα απορρίμματα του σπέρματος κα αυτά, μας έχουν θέσει ένα όριο αυτό των χρονικών στιγμών.

Τίθεται θέμα ηλικίας μόνο ή σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες;

Όταν μια γυναίκα μεγαλώνει δε σημαίνει ό,τι θα δυσκολευτεί να κάνει ένα παιδί. Απλά το θέμα είναι ότι η ηλικία σαφώς δίνει τον τόνο της γυναίκας για την τεκνοποίηση. Σαφώς και το προηγούμενο ιστορικό. Μία γυναίκα που έχει αποβολές εννοείται ότι πρέπει να ψάξει τι φταίει και τι δεν πάει καλά. Μια γυναίκα που βιολογικά η ηλικία της είναι πολύ καλύτερη, αθλείται, δεν καπνίζει έχει καλό ορμονικό προφίλ εννοείται θα τεκνοποιήσει πολύ πιο εύκολα και σε μια μεγαλύτερη ηλικία παρά μια γυναίκα πιο μικρή που έχει άλλου είδους προβλήματα.

Το γεγονός ό,τι πάρα πολλά νέα ζευγάρια καταφεύγουν στην εξωσωματική γονιμοποίηση;

Η εξωσωματική γονιμοποίηση είναι ένα όπλο το οποίο το χρησιμοποιείς όταν έχεις λύσει όλα τα προηγούμενα τα οποία σε δυσκολεύουν να κάνεις ένα μωρό. Η εξωσωματική γονιμοποίηση χρησιμοποιείται όταν όλοι οι προηγούμενοι παράγοντες γονιμότητας έχουν τουλάχιστον βελτιωθεί ή επιλυθεί.

Δηλαδή, δεν μπορούμε να κάνουμε εξωσωματική σε μία γυναίκα αν έχει ενδοκρινολογικό πρόβλημα. Θα αποτύχει. Γιατί η παραγωγή των ωαρίων δεν είναι σωστή. Υπάρχει μία διαβάθμιση. Η διαβάθμιση του ζευγαριού ξεκινάει από έναν ειδικό ο οποίος αρχίζει και ελέγχει ενδοκρινολογικά το ζευγάρι, ανατομικά.

Έχουμε ιατρικά δεδομένα όπως είναι οι ορμονικές εξετάσεις της γυναίκας, έχουμε ενδείξεις αν κάνει ωορρηξία, έχουμε ενδείξεις από το σπέρμα και υπάρχουν ειδικές εξετάσεις τώρα πολύ εξελιγμένες που σου λένε για τη δύναμη των ωοθηκών που σου λέει αν το σπέρμα συμμετέχει στο να γίνει γονιμοποίηση ή ακόμα και εμφύτευση ή αν το σπέρμα συμμετέχει στην αποβολή.

Όλα αυτά τα δεδομένα στα χέρια του ειδικού είναι όπλα τα οποία μπορούν να σε βοηθήσουν να κάνεις το minimum για να κάνεις ένα μωρό. Απλά το τελικό όπλο το οποίο λέγεται εξωσωματική θα πρέπει να χρησιμοποιείται με φειδώ, όχι γιατί είναι κάτι κακό. Απλά γιατί πολλές φορές μπορεί να επιλυθεί το πρόβλημα και με πιο εύκολο τρόπο.

Παλαιότερα, π.χ Είκοσι χρόνια πριν, φοβόντουσαν οι γυναίκες να μπουν σε αυτή τη διαδικασία, όσες τουλάχιστον γνώριζαν ό,τι η σύσταση των φαρμάκων που έπρεπε να πάρουν για να κρατήσουν το μωρό στη συνέχεια θα τους επέφερε πολύ σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία τους. Αληθεύει ό,τι πολλές γυναίκες ήρθαν αντιμέτωπες με τον καρκίνο μετά από τέτοιες θεραπείες;

Πολύ καλή ερώτηση. Απλά να πω ό,τι παγκόσμια έχει συζητηθεί αυτό το φαινόμενο και στις γυναίκες τις ίδιες και στα παιδιά. Δεν υπάρχει καμία ένδειξη και συσχέτιση των φαρμάκων υποβοήθησης με τον καρκίνο και τον γυναικολογικό καρκίνο. Απλά πιο παλιά έτη, πολλά χρόνια πριν, οι γυναίκες μπαίναν στη θεραπεία χωρίς να έχουν ελέγξει τα βασικά τους. Δηλαδή, χωρίς να έχουν εκλέξει το μαστό, να έχουν ελέγξει αν ορμονικά είναι καλά, αν έχουν κάποια διαταραχή στην κοιλιά.

Ο γυναικολογικός καρκίνος εμφανίστηκε σε αυτές τις γυναίκες οι οποίες ανεξέλεγκτα έμπαιναν σε τέτοιου είδους θεραπείες, χωρίς να έχουν δει οι ίδιες αν είναι σωστά. Γι’ αυτό και πλέον τα δεδομένα που έχουμε είναι εφόσον η γυναίκα είναι υγιείς είναι πάρα πολύ δύσκολο να προκύψει γυναικολογικός καρκίνος, όταν γίνεται λογική χρήση φαρμάκων εξωσωματικής.

Αυτό που είναι πολύ σημαντικό είναι ό,τι μια γυναίκα δεν πρέπει να έχει φαρμακοφοβία. Η υποβοήθηση της αναπαραγωγής τη βοηθάει να κάνει μωρό και μάλιστα αυτό που είναι πολύ σημαντικό και συζητείται σε όλα τα ιατρικά forum είναι ό,τι αν η γυναίκα τελικά δεν κάνει μωρό, η επιβάρυνσή της από το να μείνει υπογόνιμη και χωρίς τις βασικές ορμόνες της εγκυμοσύνης θα είναι σε πολύ δύσκολη θέση γυναικολογικά για το γυναικολογικό καρκίνο. Δηλαδή, υπογόνιμες γυναίκες έχουν σαφώς μεγαλύτερο θέμα από τις γυναίκες που πήραν φάρμακα εξωσωματικής για να κάνουν ένα μωρό.

Σε σας που δεν είστε ένας απλός γυναικολόγος είστε ο ειδικός φτάνουν πολλές γυναίκες. Η πιο δύσκολη περίπτωση που έχετε αντιμετωπίσει όλα αυτά τα χρόνια;

Βλέπω και πολλές γυναίκες και πολλά ζευγάρια. Κάθε υπόθεση είναι προσωπική. Αυτό που με έχει χαροποιήσει είναι ό,τι ζευγάρια που προσπαθούσαν καιρό κάναν μωρό. Αυτό που επίσης με έχει χαροποιήσει είναι το άγγιγμα στην πλάτη ό,τι τα καταφέραμε μαζί γιατρέ, αυτό που με έχει χαροποιήσει είναι ότι βλέπουμε τις γυναίκες 40 μέρες μετά τον τοκετό. Μου φέρνουν τα παιδιά να τα δω. Όλα αυτά με χαροποιούν.

Απλά αυτό που με τόνωσε το τελευταίο διάστημα προσωπικά και το θεωρώ προσωπική επιλογή είναι μία φίλη μου από την Κρήτη η οποία με πίστεψε πριν 6 χρόνια αντιμετωπίσαμε τον καρκίνο και πριν μία βδομάδα, έξι χρόνια μετά, γεννήσαμε ένα υγειές κοριτσάκι.

Πόσες προσπάθειες εξωσωματικής γονιμοποίησης μπορεί να κάνει μία γυναίκα και κάτω από ποιες συνθήκες;

Χρησιμοποιούμε την εξωσωματική γονιμοποίηση ως όπλο. Έχουμε διορθώσει όλα τα θέματα τα προηγούμενα που δεν μας αφήνουν να κάνουμε μωρό. Έχουν βελτιωθεί όλοι οι παράγοντες γονιμότητας στο μεγαλύτερο βαθμό και μετά χρησιμοποιούμε την εξωσωματική. Η θεραπεία είναι προσωπική, τα φάρμακα είναι προσωπικά. Δεν υπάρχει ένα φάρμακο για 15 γυναίκες. Υπάρχει για την κάθε γυναίκα το συγκεκριμένο φάρμακο. Ελέγχουμε το ορμονικό της προφίλ και αρχίζουμε και κάνουμε τις προσπάθειες μας.

Απλά τα δεδομένα μας είναι σε μία γυναίκα κάτω από τα 35 το ποσοστό να μείνει έγκυος με τις 3 προσπάθειες είναι μέχρι 60%-65%. Εάν η ίδια γυναίκα κάνει 4^η –5^η προσπάθεια τα δυστυχώς τα ποσοστά είναι επίπεδα. Πάει 61%, 62%, 63%. Γι’ αυτό και λέμε στις γυναίκες ό,τι οι πολλές προσπάθειες δεν οδηγούν πουθενά. Υπάρχουν βέβαια ιατρικά φάρμακα αλλά τα ποσοστά είναι σχεδόν επίπεδα.

Τί ρόλο παίζει σε όλο αυτό η ψυχολογία της γυναίκας;

Κάθε Κέντρο Εξωσωματικής έχει και μία ψυχολόγο. Όταν ο ψυχολόγος δει τη γυναίκα αυτή ή το ζευγάρι και δεν είναι συναισθηματικά καλά, όσο και να σου φαίνεται περίεργο αρχίζει και του λέει έλα μετά από 2 μήνες, γράψου σε ένα γυμναστήριο, ζήτα μισό ωράριο στη δουλειά σου. Απέφυγε κάπνισμα, αλκοόλ, μίλα με κάποιον ομοιοπαθητικό. Αρχίζει να του λέει θεραπείες για να του ανεβάσει το «εγώ», την άμυνα. Σαφώς το ψυχολογικό κομμάτι παίζει ρόλο.

Υπάρχει περίπτωση μετά από μία εξωσωματική γονιμοποίηση να έρθει μία κύηση φυσιολογικά;

Αυτά είναι μάλλον για τα ελληνικά φαινόμενα. Για να οδηγηθεί ένα ζευγάρι στην εξωσωματική πάει να πει ότι δεν μπορεί να κάνει μωρό από μόνο του. Αν όμως δεν το έχει ψάξει καλά το ζευγάρι και δεν έχει πάρει τις απαντήσεις που πρέπει για να οδηγηθεί να κάνει εξωσωματική, σαφώς. Άμα δεν έχει τόσο μείζον πρόβλημα, φεύγοντας και το άγχος παρατηρείται το φαινόμενο ζευγάρι στο πρώτο μωρό να κάνει εξωσωματική και το δεύτερο να έρθει από μόνο του.

Τι πιθανότητες έχουμε σε μία εξωσωματική να έχουμε πάρα πάνω από ένα μωρό;

Η Ελλάδα και συγκεκριμένα Εθνική Αρχή Υποβοήθησης έχει βάλει κάποια δεδομένα. Τα δεδομένα αυτά είναι πανευρωπαϊκά πολύ- πολύ προχωρημένα γι’ αυτό και κάποια άλλα κράτη αντιγράφουν αυτές τις αρχές. Δεν μεταφέρουμε πλέον έμβρυα ανάλογα με την ηλικία της γυναίκας σε συγκεκριμένο αριθμό.

Σε μια γυναίκα κάτω από 40 μεταφέρουμε μόνο 2 έμβρυα. Σε μία γυναίκα πάνω από 40 όταν έχει κάνει πολλές προσπάθειες μπορούμε να μεταφέρουμε μέχρι και 3. Αλλά σαφώς οι πολύδυμες κυήσεις έχουν πλέον εξαφανιστεί. Και η τάση στην Κεντρική Ευρώπη είναι να μεταφέρονται πλέον ελάχιστα έμβρυα. Γιατί έχουν βρεθεί πολλές επιπλοκές σε δίδυμα. Πολλές δυσκολίες μαιευτικές κατά την ώρα του τοκετού κ.α.

Πόσο κοστίζει η προσπάθεια μίας εξωσωματικής γονιμοποίησης;

Μια μέση τιμή στα Κέντρα Εξωσωματικής στην Ελλάδα είναι 2.500€-3.500€.Σ’ αυτό υπάρχει μία επιστροφή από το Κράτος περίπου 400€, από ασφαλιστικούς φορείς και κατά το πλείστον τα φάρμακα της εξωσωματικής τα ταμεία τα χορηγούν. Στο ζευγάρι που έχει πραγματικό πρόβλημα το Εθνικό Σύστημα Υγείας χορηγεί δωρεάν φάρμακα.

Τι γίνεται με την κατάψυξη ωαρίων;

Το καινούργιο δεδομένο που έχουμε είναι ό,τι υπάρχει μια ενημέρωση στις γυναίκες. Το συζητάνε με τους φίλους τους με το γυναικολόγο τους, από τα 25-35 να υπάρχει η λεγόμενη κατάψυξη ωαρίων. Κατάψυξη ωαρίων σημαίνει συλλέγω το γενετικό μου υλικό να το χρησιμοποιήσω επειδή τώρα δε μπορώ κάτω από πολύ καλές συνθήκες σε μία μεγαλύτερη ηλικία.

Δηλαδή, έχουμε γυναίκες οι οποίες είναι φιλόδοξες, έχουν μπει γερά στον επαγγελματικό στίβο και έχουν ένα άγχος σχετικά με το πώς θα μπορέσουν να γίνουν μητέρες, όσο γίνεται πιο εύκολα.

Αυτές οι γυναίκες με μια απλή διαδικασία περίπου 10 μέρες κάποιες ενέσεις οι οποίες γίνονται πολύ εύκολα μπορούν και μαζεύουν τα ωάρια τους και τα καταψύχουν μέχρι την ηλικία των 49 ετών. Και τότε μπορεί να τα χρησιμοποιήσουν και να έχουν τα έμβρυα που θέλουν τα οποία όμως αντιστοιχούν σε μία πολύ μικρότερη γυναίκα με πολύ μεγαλύτερα ποσοστά επιτυχίας.

Για πόσο χρονικό διάστημα μπορούν να μείνουν τα ωάρια στην κατάψυξη;

Το γενετικό υλικό πλέον μπορεί να χρησιμοποιηθεί για το μεν άντρα επ’ άπειρον για τη μεν γυναίκα, μέχρι την ηλικία των 49 ετών. Εδώ τώρα σε καινούργια forum και σε συνέδρια υπάρχει και η τάση να μεγαλώσει λίγο η ηλικία της γυναίκας που μπορεί να καταψύξει τα ωάρια της γιατί υπάρχει και η ισοτιμία των φύλων. Στο μεν άντρα πάει μέχρι τα βαθιά γεράματα. Στην ηλικία της γυναίκας φτάνουμε βιολογικά να μπορεί να χρησιμοποιήσει τα ωάρια της ή τα έμβρυα της μέχρι την ηλικία των 49. Αυτό είναι κάτι που νομίζω θα αλλάξει σε λίγο, θα ανέβει το όριο της ηλικίας.

Σα γιατρός εσείς, ποια ήταν η μεγαλύτερη ηλικία σε γυναίκα που κάνατε εξωσωματική γονιμοποίηση;

Το ρεκόρ μου είναι 49 ετών, 11 μηνών και 20 ημερών. Κάναμε μεταφορά σε μία γυναίκα η οποία έκανε δωρεά ωαρίων και τα βάλαμε λίγο πριν τα 50 που ο νόμος επιτρέπει να κάνουμε αυτή τη διαδικασία. Και έμεινε έγκυος!

Οι γυναίκες που έχουν περάσει καρκίνο μπορούν να κάνουν μωρό;

Ο καρκίνος σήμερα δεν είναι κάτι που αντιμάχεται στη γονιμότητα. Πριν από μερικά χρόνια αυτό που κάναμε στις γυναίκες αυτές λέγαμε οκ, δοκίμασε τις δυνάμεις σου ενάντια στον καρκίνο, κάνε τις θεραπείες που πρέπει και μετά θα δούμε τι θα κάνουμε με τη γονιμότητα.

Τώρα και αυτό έχει αλλάξει πλέον. Δηλαδή τώρα μία γυναίκα που τίθεται απέναντι στον καρκίνο , σ΄ αυτή τη γυναίκα μπορούμε να κάνουμε μια ταχεία χορήγηση φαρμάκων σε ελάχιστο βαθμό, να πάρουμε ωάρια να τα καταψύξουμε και όταν η γυναίκα αυτή ξεφύγει από το φάσμα του κακού, μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε.

Έχει αλλάξει και αυτό και πλέον πολλές γυναίκες που έχουν θέματα καρκίνου, μπορούν να γίνουν μητέρες όταν είναι πλέον από τη μεριά του καρκίνου ασφαλείς.

Αναφερθήκαμε στις δυσκολίες μιας γυναίκας να τεκνοποιήσει. Σε ό,τι αφορά τον άντρα σε όλη αυτή τη διαδικασία, τι γίνεται; Παίζει ρόλο η ηλικία;

Η υπογονιμότητα δεν αφορά κυρίως την ηλικία. Αφορά το τι πρόβλημα έχει το κάθε ζευγάρι. Οι μικρές γυναίκες αν αρχίσουμε και τις ψάχνουμε ανατομικά, ενδοκρινολογικά για να μην μπορούν να μείνουν έγκυες θα υπάρχει κάποιο θέμα. Το θέμα αυτό αν το αναλύσουμε στατιστικά θα δούμε ό,τι είναι 1/3 θέμα της γυναικας,1 /3 θέμα του άντρα, γιατί και ο άντρας συμμετέχει πλέον πολύ ενεργά στο πρόβλημα. Και το υπόλοιπο ποσοστό είναι ό,τι συμβαίνει σε ένα ζευγάρι λίγο ο ένας λίγο ο άλλος.

Σε μικρές γυναίκες είναι πιο εύκολα να μπούμε σε μία διαδικασία επίλυσης γιατί έχουμε και το καλό δυναμικό της ωοθήκης. Και επειδή αυτό δίνει τον τόνο, δηλαδή όταν η γυναίκα είναι σχετικά μικρή, μας δίνει άλλα δεδομένα πολύ πιο ευεργετικά.

Η υποβοήθηση συνιστά τρείς κύκλους;

Αυτά που λένε τα βιβλία είναι ό,τι τα μεγάλα ποσοστά στην υποβοήθηση της αναπαραγωγής είναι στους τρεις πρώτους κύκλους. Μετά, στους επόμενους κύκλους δεν υπάρχουν ούτε μαγικά φάρμακα ούτε κάτι διαφορετικό να κάνει ο γιατρός, όταν έχει επιλύσει όλα τα θέματα γονιμότητας για να μας δώσει το επιθυμητό αποτέλεσμα. Μετά τα ποσοστά είναι πάρα πολύ επίπεδα.

Δηλαδή, η 4^η προσπάθεια μπορεί να μας δώσει +1%, όχι τίποτα παραπάνω. Γι’ αυτό και λένε τα βιβλία, λένε τα forum, λένε οι γιατροί, λένε οι ειδικοί ό,τι οι τρεις προσπάθειες αποτελούν το μεγάλο όπλο του ζευγαριού για να κάνουν μωρό.

Πόσο διαρκεί ένας κύκλος, γιατρέ;

Τα φάρμακα της εξωσωματικής και της υποβοήθησης είναι πάρα πολύ φιλικά. Είναι φάρμακα τα οποία γίνονται εύκολα. Κρατάνε για 10-12 μέρες και δεν χαλάνε την καθημερινότητα της γυναίκας. Απλά χρειάζεται κάποια συγκεκριμένη χρονική στιγμή, όταν τα ωάρια είναι μεγάλα, να κοιμίσουμε τη γυναίκα και με μια απλή διαδικασία που λέγεται ωοληψία, τα παίρνουμε.

Η γυναίκα από την ίδια μέρα το απόγευμα μπορεί να επανέλθει στη δουλειά της και σε 5-6 μέρες μετά βάζουμε τα έμβρυα. Πλέον δε βγάζει τη γυναίκα από την καθημερινότητα της, δεν την ενοχλεί. Είναι μία διαδικασία που μόνο και μόνο που θα κάνεις στο τέλος το ζευγάρι να γελάσει, μας κάνει και εμάς ευτυχείς.

Πότε μπορεί να γίνει ο δεύτερος κύκλος;

Ο δεύτερος κύκλος θα γίνει συνήθως μετά από 2-3 μήνες. Απλά το λάθος που κάνουμε είναι ό,τι όταν κάνουμε τον πρώτο κύκλο πρέπει να κάνουμε εκτίμηση τι δεν πήγε καλά. Η κάθε προσπάθεια πρέπει να υπάρχει ένα follow up.

Δηλαδή, υπήρχε μία αποτυχία. Αυτή η αποτυχία για ποιο λόγο έγινε; Το σύνηθες λάθος που κάνουμε είναι τα ζευγάρια να πιέζουν το γιατρό να κάνουν την επόμενη προσπάθεια, θέλουν να κάνουν μωρό. Σε κάθε αποτυχία πρέπει να παίρνεις κάποια δεδομένα. Αν τα δεδομένα δεν αναλυθούν, δεν υπάρχει μαγικό φάρμακο. Δεν υπάρχει μαγική αλλαγή φαρμάκων. Δεν υπάρχει αλλαγή ψυχολογίας για να κάνεις δεύτερη προσπάθεια. Πρέπει να γίνει εκτίμηση του τι δεν πήγε καλά γιατί μπορεί κάτι να μας έχει ξεφύγει.

Συνήθως γιατρέ μου τι είναι αυτό που δεν πάει καλά;

Το μόνο που δεν μπορούμε να αγγίξουμε σε μεγάλη βάση είναι το γενετικό υλικό του ζευγαριού. Δηλαδή, το DNA που μεταφέρει ο κάθε άνθρωπος, μια γυναίκα ή ένας άντρας, η γυναίκα στο ωάριο και ο άντρας στο σπέρμα. Δυστυχώς, μπορούμε να κάνουμε παρεμβάσεις και να το καλυτερεύσουμε. Δε μπορούμε όμως να γίνουμε και μάγοι.

Όταν κάποιος μεταφέρει γενετικό υλικό το οποίο δεν είναι καλό, αυτό είναι ένα σχετικό πρόβλημα. Για τη γυναίκα, η μεγάλη καλυτέρευση του γενετικού της υλικού γίνεται από τον ενδοκρινολόγο. Πλέον οι ενδοκρινολόγοι που βλέπουν τα ζευγάρια είναι ενδοκρινολόγοι που ασχολούνται με αναπαραγωγή. Δεν είναι ένας απλός ενδοκρινολόγος. Ελέγχει το μεταβολισμό της γυναίκας. Ελέγχει τα κιλά της, το θυροειδή της, το ζάχαρο. Ελέγχει τον άντρα αν ορμονικά διεγείρεται καλά ο όρχις για να παράγει τα σπερματοζωάρια που πρέπει. Είναι εξειδικευμένοι ενδοκρινολόγοι με πολύ -πολύ ενδοκρινολογική δουλειά.

Όταν αυτά γίνουν μπορούμε να έχουμε μία καλυτέρευση στο γενετικό υλικό μέχρι 30%-40%. Δυστυχώς όμως, ο καθένας μεταφέρει ένα γενετικό υλικό το οποίο δεν αλλάζει και τελείως. Μπορεί να έχει ένα κακό γενετικό υλικό στο ωάριο που δυστυχώς δε διορθώνεται με τίποτα. Και εκεί είναι τα μεγαλύτερα προβλήματα στην εξωσωματική.

Να μην μπορούμε να παράγουμε γενετικό υλικό, ωάριο, σπέρμα ή έμβρυο, καλής ποιότητας.

Υπάρχει θέμα κληρονομικότητας στην υπογονιμότητα;

Η κληρονομικότητα στην υπογονιμότητα υπάρχει κυρίως από την πλευρά του άντρα. Ο άντρας δηλαδή που δυσκολεύτηκε ο πατέρας του, ο παππούς του, υπάρχει έτσι μια μεγάλη επιβάρυνση στον άντρα.

Στη γυναίκα η υπογονιμότητα κυρίως είναι μόνο και μία αιτία η οποία δε δημιουργεί όμως δυσκολία στο να μείνει το ζευγάρι έγκυος. Δημιουργεί δυσκολία στη λεγόμενη αποβολή. Δηλαδή αν η μαμά της είναι θρομβοφιλική, αν η μαμά της έχει εκτροπή της άμυνας στο σπέρμα. Και αυτά μεταφέρονται αλλά αυτά δυστυχώς κάνουν αποβολές…

Γι’ αυτό και ο ειδικός πλέον στην εξωσωματική έχει κάνει και ένα βήμα μπροστά. Δεν ασχολείται μόνο με την καλυτέρευση των παραγόντων γονιμότητας. Κάνει και το επόμενο βήμα που είναι οι αποβολές. Αυτός που πρέπει να κάνει καλά τη δουλειά του στο να μείνει ένα ζευγάρι έγκυος, πλέον πρέπει να ελέγχει και την πιθανότητα αποβολής.

Δε μπορεί να δώσεις τη μεγάλη χαρά στο ζευγάρι και μετά να μείνει έγκυος και ξαφνικά να ανακοινώσεις στη γυναίκα ό,τι έχει θρομβοφιλία και έπρεπε να κάνουμε και κάτι άλλο.

Πλέον τα καινούργια δεδομένα είναι: Ελέγχω τους παράγοντες γονιμότητας, τους βελτιώνω, ελέγχω δυνητικούς εχθρούς γονιμότητας μέσα στη μήτρα και οδηγείς το ζευγάρι στην εξωσωματική.

Πώς εξετάζεται η υγεία του εμβρύου;

Η υγεία του εμβρύου εξετάζεται με δύο τρόπους. Ο πιο συνηθισμένος είναι η μορφολογία του. Μορφολογία σημαίνει υπάρχει διαίρεση κυττάρων. Όπως εμείς στη ζωή μας έχουμε πρωί, μεσημέρι, βράδυ το έμβρυο έχει διαίρεση κάποιων κυττάρων. Τη δεύτερη μέρα που κοιτάμε τα έμβρυα είναι 4 κύτταρα. Την Τρίτη μέρα είναι 6-8 κύτταρα.

Άμα τα αφήσουμε λίγο παραπάνω γίνονται οι λεγόμενες βλαστοκύστες. Μεγάλα κύτταρα με πολλές - πολλές υποδιαιρέσεις. Τα έμβρυα εξετάζονται μορφολογικά, δηλαδή βλέπουμε τη διαίρεση τους. Και όταν έχουμε δύσκολα περιστατικά που ένα ζευγάρι δε μπορεί να μείνει έγκυος γίνεται και η λεγόμενη βιοψία στο έμβρυο, η οποία μας δίνει τι γενετικό υλικό μεταφέρει το ωάριο στο έμβρυο και το σπέρμα στο έμβρυο.

Αν τα έμβρυα τους κάνουμε βιοψία και δούμε ό,τι δεν είναι καλά πάει να πει ότι το συγκεκριμένο ζευγάρι έχει θέμα γενετικού υλικού. Που είναι από τα πιο δύσκολα προβλήματα στην υποβοήθηση.

Το ποσοστό αποβολών σημειώνεται στους πρώτους μήνες ή μπορεί και κατά τη διάρκεια όλων των μηνών της εγκυμοσύνης;

Η αποβολή είναι ένα τραγικό γεγονός. Και ειδικά στην εξωσωματική. Στην εγκυμοσύνη που εξελίσσεται καλά είναι δύσκολο να γίνει μία αποβολή. Υπάρχουν εξετάσεις που μπορούν να σε βάλουν έτσι σε μια διερεύνηση της εγκυμοσύνης, αλλά μετά το ζευγάρι και κάνει πράγματα τα οποία είναι αφύσικα.

Νομίζω ένα καλό ιστορικό. Τι έχει κάνει η μαμά για παράδειγμα. Τώρα ο προγεννητικός έλεγχος έχει εξελιχθεί πάρα πολύ. Μπορείτε να κάνετε με το σύζυγό σας, με το σύντροφό σας εξετάσεις να δείτε αν υπάρχει κληρονομικότητα σε περίεργα νοσήματα. Σχιζοφρένεια, κάποια μεταβολικά νοσήματα.

Υπάρχει αυτή η δυνατότητα αλλά αλλάζει πλέον ο προγεννητικός έλεγχος. Γίνεται πως θα διασφαλιστεί το ζευγάρι να κάνει ένα υγιές μωρό, με πολύ –πολύ άγχος. Ο βασικός προγεννητικός έλεγχος για το ζευγάρι. Ο βασικός έλεγχος και αποβολών σε ένα ζευγάρι που κάνει εξωσωματική νομίζω ό,τι είναι επαρκές.

Οι αποβολές στο 99% συμβαίνουν στο πρώτο τρίμηνο. Μετά μένει το 1% που είναι στους επόμενους μήνες και είναι τα πιο τραγικά και τα πιο θορυβώδη.

Μετά από όσα μας έχετε πει μέχρι εδώ μπορεί ο καθένας να αντιληφθεί γιατί πολλές γυναίκες που κράτησαν το δικό τους παιδί στην αγκαλιά σας αποκαλούν «Θεό». Σε ό,τι αφορά τον τοκετό φυσιολογικά ή καισαρική;

Οι γυναίκες πλέον που έχουν κάνει εξωσωματική δεν σημαίνει ότι θα κάνουν καισαρική. Οι γυναίκες αυτές είναι γυναίκες που παρακολουθούνται τακτικά και αν δεν υπάρχει μαιευτικός λόγος, αν δεν υπάρχει πολύδυμη εγκυμοσύνη, αν δεν υπάρχει κάποια ανωμαλία στον πλακούντα, οι γυναίκες αυτές γεννούν πάρα πολύ καλά και φυσιολογικά. Αυτές οι γυναίκες επειδή παρακολουθούνται τακτικά έχουν κάνει και τον έλεγχο είναι και πιο εύκολο να γεννήσουν φυσιολογικά.

Τι γίνεται γιατρέ, όταν μια γυναίκα κάνει επαναλαμβανόμενες αποβολές;

Η γυναίκα που κάνει επαναλαμβανόμενες αποβολές θα της πούμε ο,τι το ποσοστό για να κάνει τελικά μωρό είναι πολύ μεγάλο. Απλά πρέπει να μιλήσει με ειδικούς που ασχολούνται με την αναπαραγωγή, τι φταίει και αποβάλλει.

Ο ρόλος του θυροειδούς αδένα;

Ένα από τα μεγάλα κομμάτια των αποβολών είναι και το ενδοκρινολογικό πρόβλημα του άντρα και της γυναίκας. Ο θυροειδής παίζει πάρα πολύ μεγάλο ρόλο ειδικά στη γυναίκα. Είναι σα να έχετε ένα αμάξι που η μηχανή του δε δουλεύει καλά. Το ρελαντί είναι πολύ χαμηλά οπότε μόλις πατήσεις το φρένο θα σβήσει ή το ρελαντί είναι πάρα πολύ ψηλά. Ο κινητήρας καίει. Μια γυναίκα που ο θυροειδής της δεν είναι σε καλή λειτουργία, δεν παράγει και τα ωάρια που πρέπει.

Όταν δεν παράγεις τα ωάρια που πρέπει το γενετικό υλικό που συνεισφέρει στο έμβρυο δεν είναι καλό. Οπότε εκ προοιμίου φυτεύεις ένα δεντράκι, ένα έμβρυο το οποίο δεν είναι καλά φτιαγμένο.

Υπάρχει μία ειδική κατάσταση στο θυροειδή η οποία λέγεται αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα. Δηλαδή ο θυροειδής έχει βγάλει κύτταρα τα οποία κινούνται εναντίον του ίδιου του θυροειδή. Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει και μέσα στη μήτρα. Η γυναίκα μπορεί να έχει κύτταρά «φυσικούς φονιάδες» οι οποίοι κινούνται εναντίον του μωρού.

ΑΚΟΥΣΤΕ ΕΔΩ ΟΛΗ ΤΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ