Για τα Παγκόσμια Γεωπάρκα της UNESCO μίλησε την Τρίτη 19 Ιουνίου το πρωί, στον ΕΥΡΙΠΟ 90fm και στη δημοσιογράφο Έφη Ντίνη, ο Γιάννης Μανώλης, Programme Manager στην Εθνική Επιτροπή UNESCO, Δρ Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών, με αφορμή την πρόταση της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας για την σύσταση Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO στην Β. Εύβοια.

Ο κ. Μανώλης προτάσσει τα οφέλη του Παγκόσμιου Γεωπάρκου της UNESCO και αναφέρει μεταξύ άλλων, ό,τι απαραίτητη προϋπόθεση για να γίνει κάτι τέτοιο είναι να είναι ενήμερη η τοπική κοινωνία και σύμφωνη η τοπική αυτοδιοίκηση με την οποία θα πρέπει να υπάρξει συνεργασία στις προτάσεις για τις μελέτες που προτίθεται η Περιφέρεια να καταθέσει. Επισημαίνοντας ό,τι η όποια πρόταση θα συσταθεί θα αξιολογηθεί μετά από δύο χρόνια από την UNESCO.

Σχολιάζει δε, και τη δήλωση του Υφυπουργού Νίκου Μαυραγάνη για τη δημιουργία Γεωπάρκου στη Β. Εύβοια, με τον πλέον καυστικό τρόπο, επισημαίνοντας ό,τι θα πρέπει να σταματήσει η παραπληροφόρηση για το θέμα στην περιοχή.

Συνέντευξη στην Έφη Ντίνη

Τι είναι το Γεωπάρκο και τι είναι αυτό που προτείνεται να γίνει στην Β. Εύβοια

Τα Παγκόσμια Γεωπάρκα UNESCO είναι ένα πρόγραμμα του Διεθνούς Οργανισμού. Είναι ο Οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών που ασχολείται με τον Πολιτισμό, την Εκπαίδευση, τις Επιστήμες και την Ενημέρωση. Το Γεωπάρκο UNESCO είναι το τρίτο στη σειρά πρόγραμμα της UNESCO πως είναι τα Παγκόσμια Μνημεία UNESCO, ακολουθεί το δεύτερο πρόγραμμα και το τρίτο είναι αυτό που αφορά τα Γεωπάρκα.

Τι κάνει το Παγκόσμιο Γεωπάρκο UNESCO;

Στηρίζεται τη Γεωλογική Κληρονομιά ενός τόπου. Ορίζουμε τα Γεωλογικά φαινόμενα που λαμβάνουν χώρο σε έναν τόπο. Ηφαίστεια, σεισμοί κ.α. Λόγω των γεωλογικών φαινομένων διαμορφώνεται ένας συγκεκριμένος τουριστικός χώρος με ενιαία χαρακτηριστικά είτε αφορά θερμαντικές πηγές, είτε αφορά απολιθωμένο δάσος, είτε αφορά γενικά το φυσικό τοπίο.

Έρχεται το Γεωπάρκο και σου λέει ό,τι η συγκεκριμένη γεωλογική κληρονομία είναι πολύ σημαντική και διαμορφώθηκε ένας τόπος. Ο συγκεκριμένος τόπος κατοικήθηκε από ανθρώπους. Οι συγκεκριμένοι άνθρωποι διαμόρφωσαν κοινότητες, οι κοινότητες δραστηριότητα και αναπτύχθηκε ένας πολιτισμός.

Όλο αυτό μου ακούγεται πολύ καλά σαν …«παραμύθι». Γιατί επιλέγεται η Β. Εύβοια για να γίνει αυτό;

Η Περιφέρεια ενδιαφέρθηκε. Η αλήθεια είναι ό,τι εδώ και τρία χρόνια εγώ παρείχα πληροφόρηση ότι η Β. Εύβοια πληροί τις προϋποθέσεις να φτιάξει ένα Γεωπάρκο που να ενταχθεί στην UNESCO.

Ποιες είναι αυτές οι προϋποθέσεις;

Ό,τι στη Β. Εύβοια έχουμε τον πρώτο σεισμό που καταγράφηκε στον Ελλαδικό χώρο. Στο βιβλίο του Θουκυδίδη το 426 π.Χ αναφέρεται στον οικισμό της Λιχάδας το οποίο στη συνέχεια έφερε ένα μεγάλο τσουνάμι που κατέστρεψε τις Αρχαίες Ροβιές και έχουμε την κατάσταση όπως διαμορφώνεται σήμερα. Η Β. Εύβοια πληροί όλες τις προϋποθέσεις για να μπορέσει να μπει στο πρόγραμμα. Προετοιμάζοντας βέβαια μια αξιόλογη πρόταση και κάνοντας κάποιες απαραίτητες κινήσεις. Για να μπεις σε πρόγραμμα της UNESCO δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση.

Τι άλλο προκαλεί το ενδιαφέρον για δημιουργία Παγκόσμιου Γεωπάρκου στη Β. Εύβοια;

Εκτός από αυτά που προανέφερα, είναι το απολιθωμένο δάσος στην Κερασιά, όπως είναι στον Αρτεμισιακό κόλπο, τα Λουτρά Αιδηψού, η μεταλλουργική δραστηριότητα στο Μαντούδι, ως προς τα πετρώματα.

Ποιες περιοχές θα περιλαμβάνει ένα Γεωπάρκο στη Β. Εύβοια;

Στην πρόταση που ετοιμάζει η Περιφέρεια, συμπεριλαμβάνονται και οι δύο δήμοι Μαντουδίου- Λίμνης -Αγίας Άννας και Ιστιαίας -Αιδηψού. Αυτό όμως δε σημαίνει ότι και οι δύο δήμοι είναι ολόκληρα Γεωπάρκα.

Υπάρχουν συγκεκριμένα σημεία ενδιαφέροντος, όπου μπορεί να είναι επισκέψιμα. Δηλαδή, όταν εμείς φτιάχνουμε ένα Γεωπάρκο, έρχονται να το εγκρίνουμε, η πρόταση περιλαμβάνει κάποια σημεία ενδιαφέροντος, επισκεψιμότητας. Και την επισκεψιμότητα θα αυξήσει και υπεραξία θα δώσει στην περιοχή. Στα τοπικά προϊόντα. Φανταστείτε τους ανθρώπους που έχουν τα σύκα στους Ταξιάρχες, να έχουν και μία ετικέτα που θα λέει Γεωπάρκο UNESCO Β. Εύβοιας.

Αληθεύει ό,τι η ένταξη μιας περιοχής με εξαιρετική, μοναδική γεωλογική αξία στα αναγνωρισμένα Γεωπάρκα του δικτύου της UNESCO, δεν προσθέτει ουσιαστικά θεσμική αξία προστασίας όπως γίνεται για παράδειγμα στην περίπτωση των κηρυγμένων διατηρητέων μνημείων της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς;

Καμία σχέση. Καμία σχέση. Επειδή ακούστηκαν πολλές ανακρίβειες το τελευταίο διάστημα. Δεν δεσμεύει. Ουσιαστικά το πρόγραμμα στηρίζεται στην ήδη υφιστάμενη κατάσταση.Δεν αλλά ζει το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Δεν μπαίνουμε μέσα σε ιδιοκτησίες.

Προβλέπονται και απαλλοτριώσεις στην περιοχή; Θα αποζημιωθούν για παράδειγμα όπως έχει ειπωθεί, επιχειρήσεις όπως νταμάρια στην περιοχή;

Όχι βέβαια. Είμαι απόλυτος. Ούτε το ψάρεμα θα απαγορεύσει, ούτε το κυνήγι ούτε τους ρυτινοσυλλέκτες θα διώξει από το δάσος. Γιατί και η UNESCO και τα σοβαρά σχέδια προστασίας του δασικού πλούτου, θέλουν κόσμο στο δάσος. Γιατί αυτοί επί της ουσίας προστατεύουν το δάσος. Ίσα –ίσα μάλιστα το υλικό που συλλέγουν οι ρυτινοσυλλέκτες θα αποκτήσει υπεραξία. Θα αυξηθεί η τιμή του.

Από πού θα χρηματοδοτηθεί το Γεωπάρκο;

Ο φάκελος ετοιμάζεται από την Περιφέρεια.

Η Περιφέρεια από πού θα το χρηματοδοτήσει;

Ε τι να σας πω. Μπορεί από ίδιους πόρους.

Πόσο κοστίζει περίπου;

Δε νομίζω ότι χρειάζονται και πάρα πολλά χρήματα. Υπάρχει για παράδειγμα στην Κερασιά ένα απολιθωμένο δάσος. Η έκταση από όσο ξέρω είναι προστατευμένη και ανήκει στην Περιφέρεια. Αυτό το κομμάτι θα γίνει σημείο επισκεψιμότητας. Θα φτιαχτεί το Μουσείο που βρίσκεται εκεί για να μπορέσει να προσελκύσει κόσμο.

Ποιες είναι οι προϋποθέσεις ένταξης μιας περιοχής στο Παγκόσμιο Γεωπάρκο;

Αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα έχουμε πέντε Γεωπάρκα. Θα μπορούσαμε να είχαμε 55. Για να μπορέσει μία περιοχή να ενταχθεί στο πρόγραμμα Παγκόσμιο Γεωπάρκο της UNESCO, πρέπει να ακολουθηθούν κάποιες διαδικασίες. Δεν υπάρχουν κατά σε ό,τι αφορά την κατασκευή του Γεωπάρκου.

Ποια είναι τα σημαντικότερα οφέλη;

Πρώτα είναι η Διεθνής αναγνωσιμότητα από ένα Διεθνή Οργανισμό, της UNESCO. Η Β. Εύβοια θα γίνει γνωστή σε όλο τον κόσμο. Η UNESCO έχει ένα δίκτυο αντιπροσωπειών εθνικών επιτροπών σε όλο τον κόσμο. Το μεγαλύτερο δίκτυο Διεθνούς Οργανισμού αυτή τη στιγμή, 195 γραφεία σε όλο τον κόσμο. Δεύτερον, αύξηση επισκεψιμότητας με ποιοτικό τουρισμό όλους τους μήνες του χρόνου. Τρίτον, όλο τον πλούτο, τον φυσικό, τον αρχαιολογικό, το γεωλογικό που έχει η Β. Εύβοια.

Το Γεωπάρκο, βασισμένο σε ένα Business plan, θα έρθει να τα ενοποιήσει και να προσφέρει μία ενιαία εικόνα προς τα έξω. Τέταρτον, υπεραξία για τα τοπικά προϊόντα. Το να πάρει ένα προϊόν την ετικέτα της UNESCO είναι πολύ σημαντικό για το προϊόν. Αυξάνεται η ζήτηση και γίνεται πιο γνωστό το προϊόν έξω από τη Χώρα. Και θα ανοίξουν νέες θέσεις εργασίας.

Πώς θα προκύψουν αυτές οι νέες θέσεις εργασίας;

Αυτό μετά είναι στο χέρι του φορέα διαχείρισης. Μπορώ να σας δηλώσω ρητά και κατηγορηματικά ό,τι αυτά που ακούγονται ό,τι θα αλλάξουν οι υπηρεσίες δόμησης, οι χρήσεις γης, θα αλλάξει το καθεστώς NATURA, θα δεσμευθούν περιοχές, θα απαγορευτεί το ψάρεμα, το κυνήγι και τα λοιπά είναι λόγια του αέρα. Καμία επίπτωση αρνητική στην ανθρώπινη δραστηριότητα.

Μας λέτε ό,τι δε θα υπάρξει καμία δέσμευση και όλα θα κυλούν ομαλά όπως τώρα στην περιοχή;

Το Γεωπάρκο δεν είναι περιοχή NTURA και δεν έχει δικό του θεσμικό πλαίσιο. Στηρίζεται στην ήδη υφιστάμενη νομοθεσία. Το Γεωπάρκο δεν είναι χωροταξικό σχέδιο. Είναι μία αναπτυξιακή πρόταση, ένα business plan για την ανάπτυξη της περιοχής.

Τι γίνεται μέχρι αυτή τη στιγμή σε ό,τι αφορά το Γεωπάρκο της Β. Εύβοιας;

Αυτή τη στιγμή έχει γίνει το πρώτο βήμα. Μένουν πολλά βήματα να γίνουν ακόμη μέχρι να ολοκληρωθεί ο φάκελος και να υποβληθεί η υποψηφιότητα. Από τον Απρίλιο έχει κοινοποιηθεί στην Εθνική Επιτροπή UNESCO η πρόθεση της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας. Να φτιάξει ένα φάκελο για να υποβάλει υποψηφιότητα για Παγκόσμιο Γεωπάρκο UNESCO Β. Εύβοιας.

Ο Δήμος Λίμνης –Μαντουδίου-Αγίας Άννα με μεγάλη πλειοψηφία έχει αποδεχτεί να ορίσει εκπροσώπους στο Φορέα Διαχείρισης, γιατί πρέπει να δημιουργηθεί ένας φορέας Διαχείρισης. Μένει να οριστούν εκπρόσωποι από το δήμο Ιστιαίας –Αιδηψού.

Ο Δήμος Ιστιαίας –Αιδηψού δεν συμφωνεί γιατί πήγε στην Περιφέρεια απευθείας το θέμα χωρίς όπως αναφέρει να του έχει γίνει σχετική ενημέρωση…

Αν ο δήμος Ιστιαίας-Αιδηψού, δεν θέλει να μπει σε αυτή τη διαδικασία, δεν μπαίνει στη διαδικασία. Κανένα θέμα. Θέλω να πω η UNESCO δε θα παρακαλέσει τη δήμαρχο Ιστιαίας –Αιδηψού.

Η UNESCO δεν μπορεί να κάνει ό,τι θέλει. Και μην ξεχνάτε ό,τι το δημοτικό συμβούλιο και η δήμαρχος εκπροσωπούν την τοπική κοινωνία εκεί. Σωστά;

Αν ο δήμος Ιστιαίας –Αιδηψού δεν το θέλει, δε θα γίνει. Όπως πολύ σωστά αναφέρατε και το αναγνωρίζω υπήρξε ένα λάθος του προγράμματος που πρέπει να το διορθώσουμε, ό,τι η τοπική κοινωνία πρέπει να είναι ενήμερη! Πρέπει να γίνει διάλογος.

Το πρόγραμμα κα Ντίνη προβλέπει ό,τι πριν γίνει αξιολόγηση για να κριθεί αν η συγκεκριμένη πρόταση εντάσσεται ή όχι στην UNESCO, προηγείται διάλογος με την τοπική κοινωνία. Οπότε, απ’ όσα γνωρίζω, μέχρι να περάσουν τα δύο χρόνια που χρειάζεται για να εγκριθεί η πρόταση, θα έχει προηγηθεί διάλογος. Είμαστε σε πρωταρχικό στάδιο. Θα πρέπει να υπάρχει διάθεση να γίνει όλο αυτό. Αν πραγματικά και ο δήμος Ιστιαίας Αιδηψού και η τοπική κοινωνία θέλει να κάνουμε κάτι καλό, πολύ ευχαρίστως. Αν δε θέλει …Και πάλι φίλοι!

Τι είναι αυτό που σας έχει ενοχλήσει στη δήλωση του υφυπουργού κ. Μαυραγάνη;

Μικροπολιτική γίνεται και παραπληροφορείται ο κόσμος. Δεν έχω τίποτα με τον κ. Μαυραγάνη αλλά αυτά που λέει δεν είναι σοβαρά πράγματα. Δεν είναι σοβαρά πράγματα να βγαίνει Υπουργός της Κυβέρνησης να παραπληροφορεί τον κόσμο και να λέει ό,τι έρχεται η UNESCO να βάλει «οικονομικό γύψο», στην περιοχή.

Καταλαβαίνω ό,τι ο κ. Μαυραγάνης τώρα τελευταία έχει τα νευράκια του. Γιατί είχαν σηκώσει πολύ ψηλά τη σημαία του πατριωτισμού , και για το Μακεδονικό, μόκο. Παραμένει Υπουργός σε μία Κυβέρνηση που έδωσε δίχως κανένα αντάλλαγμα, το όνομα «Μακεδονία». Και αντί να ζητήσει δημοψήφισμα για το Μακεδονικό, ζητάει δημοψήφισμα για το Γεωπάρκο της Β. Εύβοιας. Πολιτικά μιλάει ο κ. Μαυραγάνης, πολιτικά του απαντάμε. Γιατί όλα αυτά που λέει είναι βλακείες. Είναι λάθος.

Γιατί στο Γεωπάρκο κάθε τέσσερα χρόνια γίνεται αξιολόγηση για το αν πληρούνται όλα αυτά που συμπεριλαμβάνονται στην πρόταση.

 ΑΚΟΥΣΤΕ ΕΔΩ ΟΛΗ ΤΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΜΑΝΩΛΗ