Ο γιατρός Παύλος Αϊβαζίδης, επιστημονικά υπεύθυνος στον ΟΚΑΝΑ στη Χαλκίδα μίλησε τη Δευτέρα 14 Μαΐου, στον ΕΥΡΙΠΟ 90fm και στην εκπομπή «ταδε εφη…» με τη δημοσιογράφο Έφη Ντίνη, για τη δουλειά που γίνεται στον ΟΚΑΝΑ στη Χαλκίδα, για τους χρήστες ναρκωτικών ουσιών και τη θεραπεία τους ώστε να επανενταχθούν στην κοινωνία.

Και βέβαια η αποθεραπεία δεν είναι μία τόσο εύκολη υπόθεση. Εστιάζοντας ο κ. Αϊβαζίδης, περισσότερο στο θέμα της θεραπείας των ανθρώπων αυτών, που δυστυχώς φτάνουν στον ΟΚΑΝΑ μετά από πολλά χρόνια χρήσης ναρκωτικών ουσιών.

Ευτυχώς, οι περισσότεροι έχοντας συνειδητοποιήσει και κάποιες φορές αποφασίσει να απαλλαγούν από αυτά. Ποια είναι όμως τα κομμάτια του παζλ που πρέπει να ενωθούν για να μπορέσει να υπάρξει το επιθυμητό αποτέλεσμα; Εξαρτάται πάνω από όλα από το εξαρτώμενο άτομο, την οικογένεια, το περιβάλλον που ζει και βέβαια το γιατρό και την ομάδα που δουλεύουν μαζί του. Αυτό που γίνεται και στη μονάδα θεραπείας στον ΟΚΑΝΑ στη Χαλκίδα.

Οικογένεια. Ο ρόλος της σημαντικός για να στηρίξει μία τόσο επίπονη προσπάθεια όπως και ο ρόλος των εκπαιδευτικών αν πρόκειται για μαθητές και βέβαια μιας κοινωνίας που πρέπει να τους δεχτεί στη συνέχεια και να τους εντάξει στην καθημερινότητα χωρίς να γίνονται στόχος στο διπλανό ή στο συνάδελφο τους.

Ποιος είναι ο ρόλος του γιατρού σε αυτή την προσπάθεια; Πόσο ψυχολογικά είναι έτοιμος ο χρήστης να υπακούσει και να μην ξεφύγει από το πρόγραμμα; Τι γίνεται με τους χρήστες σε μικρές ηλικίες αλλά και εκείνους που αν και μικροί ηλικιακά, είναι γονείς; Πώς η οικογένεια παίζει ίσως καθοριστικό ρόλο στη λύση του προβλήματος; Και έχοντας προσπαθήσει μαζί με το χρήστη ο γιατρός, πώς αισθάνεται εκείνος όταν ο ασθενής του βγαίνει από αυτό τον αγώνα νικητής; Μερικά από τα ερωτήματα που μας δίνει απαντήσεις ο γιατρός Παύλος Αϊβαζίδης.

Συνέντευξη στην Έφη Ντίνη

Πόσα μέλη έχει εγγεγραμμένα ο ΟΚΑΝΑ στην Χαλκίδα;

Είναι περίπου 140 μέλη. Από αυτά το 1/3 περίπου είναι γυναίκες. Όριο ηλικίας εμείς δεν έχουμε. Ουσιαστικά οι νεότεροι ασθενείς μας ξεκινούν από την ηλικία των 20. Ο μέσος όρος ηλικίας των ασθενών της μονάδας μας είναι περίπου τα 40 έτη. Οι άνω των 55, γιατί έχουμε και ηλικιωμένους μπαίνουν ανά πάρα στιγμή στην μονάδα. Εμείς λίστα αναμονής δεν έχουμε. Συνήθως δύο με τρεις φορές το χρόνο κάνουμε εισαγωγές. Η πλειοψηφία των ασθενών είναι άνεργοι ή μερικώς απασχολούμενοι. Είναι κυρίως δημότες του δήμου Χαλκιδέων με το 65% από τους όμορους δήμους ή από τη Νότια και Βόρεια Εύβοια.

Ποια είναι τα στάδια θεραπείας; Είναι σε θέση οι ασθενείς να μεγαλώσουν τα παιδιά τους;

Τα στάδια της θεραπείας της δικής μας είναι: Το στάδιο εισαγωγής που χορηγούμε υποκατάστατο μέχρι να δούμε τη δοσολογία που θα κρατήσει τον ασθενή εκτός χρήσης των ουσιών. Η φάση συντήρησης της θεραπείας που είναι σταθεροποιημένος εκεί χωρίς υποτροπές.

Το κέρδος σε αυτή τη φάση είναι ό,τι μειώνεται η βλάβη από τα ναρκωτικά γιατί απέχει από τη χρήση και η τελευταία φάση που στην ουσία μειώνουμε το υποκατάστατο γιατί είναι οπιούχο. Μειώνουμε σταδιακά έτσι ώστε να μην έχουμε στερητικό σύνδρομο από το ίδιο το φάρμακο. Σε αυτή τη φάση όποιοι ασθενείς έχουν καλή πορεία μπορούν με την επίβλεψη κάποιου συγγενικού προσώπου να αναλάβουν οι ίδιοι τα παιδιά τους.

Υπάρχουν δυστυχώς και ασθενείς που είναι αρκετά μεγάλο το ποσοστό θα έλεγα, οι οποίοι δεν μπορούν.

Υπάρχουν κριτήρια ένταξης ανθρώπων εξαρτημένων από ουσίες στον ΟΚΑΝΑ;

Όποιος ασθενής θέλει μπορεί να έρθει στην μονάδα. Κάνει μία αίτηση να μπει στο πρόγραμμα. Για να ξεκινήσει να μπει σε θεραπευτικό κομμάτι πρέπει να γίνει κάποια σειρά ιατρικών εξετάσεων, τις οποίες τις συνταγογραφούμε εμείς. Δίνουμε οδηγίες. Κλείνουμε τα ραντεβού στο νοσοκομείο Χαλκίδας. Στο σημείο αυτό , θέλω να τονίσω την πολύ καλή συνεργασία που έχουμε με όλα τα τμήματα του Νοσοκομείου της Χαλκίδας. Λαμβάνοντας έτσι μέτρα προστασίας για τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας.

Τι ποσοστό ασθενών καταλήγει μετά την θεραπεία «καθαρό» στην κοινωνία;

Είναι ανάλογα πόσο συνειδητοποιημένος είναι ο κάθε ασθενής που φτάνει σε μας. Για ποιο λόγο έρχεται. Σε μας δεν υπάρχει όριο θεραπείας. Υπάρχουν ασθενείς που βρίσκονται στη μονάδα από το 2003 που άνοιξε μέχρι και σήμερα. 15 χρόνια.

Αληθεύει ό,τι οι χρήστες ναρκωτικών ουσιών είναι ευαίσθητοι χαρακτήρες που δεν μπορούν εύκολα να αντισταθούν;

Αυτό υφίσταται. Βέβαια, υπάρχουν άνθρωποι με διαφορετικούς χαρακτήρες. Ανάμεσα τους και οι ευαίσθητοι και οι περισσότερο ζωηροί. Σίγουρα τα καλά παιδιά, τα ευαίσθητα, τα παιδιά που παρασύρονται ως πιο ευαίσθητοι χαρακτήρες.

Ποιος ο ρόλος της δικής σας ομάδας που αποτελείται από εσάς ως γενικό γιατρό, την παθολόγο αλλά και τους ψυχολόγους;

Έχουμε δύο ψυχολόγους, δύο νοσηλεύτριες Τ.Ε, μία φαρμακοποιό ενώ σημαντική είναι η βοήθεια που έχουμε από το προσωπικό του Νοσοκομείου. Ένας ασθενής στο κομμάτι της απεξάρτησης δεν είναι μόνο το φάρμακο που θα πάρει. Στο να επανενταχτεί στην κοινωνία, να βρει τα πατήματά του στον κόσμο έξω θα χρειαστεί στήριξη.

Πως βλέπουν το γιατρό οι άνθρωποι που φτάνουν σε σας και πρέπει να πορευτούν μαζί σας για να βγουν από το αδιέξοδο των ναρκωτικών ουσιών;

Το κομμάτι το δικό μας επειδή προσωπικά, εκτός από τον προεισαγωγικό έλεγχο που πρέπει να κάνουμε μαζί, είμαι ο γιατρός που ρυθμίζει την καθημερινή δόση των φαρμάκων που θα πάρουν. Υπάρχουν ασθενείς οι οποίοι θα καταλάβουν και θα κατανοήσουν το λόγο για τον οποίο εγώ αυξάνω ή μειώνω τη δοσολογία τους. Υπάρχουν και ασθενείς που δε θα το καταλάβουν.

Το σημαντικό επίσης που κάνουμε οι γιατροί στη μονάδα είναι ό,τι οι ασθενείς στη μονάδα δεν είναι απλοί χρήστες ουσιών. Είναι φορείς άλλων ασθενειών, είτε αυτές είναι ηπατίτιδες είτε κάποιοι είναι οροθετικοί κ.α Εμείς κάνουμε τον έλεγχο εκτός της ψυχικής και της σωματικής υγείας. Από κει και πέρα παραπέμπουμε σε τριτοβάθμια Νοσοκομεία κυρίως της Αθήνας ώστε αυτοί οι ασθενείς να κάνουν την ανάλογη θεραπεία.

Να μπούμε λίγο και στη δική σας θέση. Πώς αισθάνεται ένας γιατρός που έχει να αντιμετωπίσει περιπτώσεις κυρίως νεαρών ηλικιών και θα πρέπει να φτάσει το στόχο αυτόν της απεξάρτησης του ασθενούς μαζί του;

Επειδή κι εγώ γονιός είμαι. Είναι ευαίσθητο το κομμάτι που θίγετε. Σε αυτά τα παιδιά πρέπει να μπουν όρια. Πρέπει να τα ρίξουμε στο φιλότιμο γιατί οι περισσότερες περιπτώσεις είναι ευαίσθητοι χαρακτήρες. Στην αρχή δεν το κατανοούν. Όταν όμως αρχίζουν να απέχουν από τη χρήση και καθαρίζει το μυαλό, είναι σημαντικό κομμάτι για μένα και για τους υπόλοιπους.

Η μεγαλύτερη ικανοποίηση είναι όταν μπαίνουν στο γραφείο μου καθαροί και μου λένε: «Γιατρέ είχες δίκιο τελικά…» Για μένα είναι μεγάλη ηθική ικανοποίηση όταν μου το αναγνωρίζουν οι ίδιοι οι ασθενείς ότι τελικά βοηθήθηκαν και από μένα και από το υπόλοιπο προσωπικό του ΟΚΑΝΑ. Αυτή είναι και η ανταμοιβή μας σαν ομάδα αν θέλετε.

Πολλοί από εκείνους που τα κατάφεραν περνάνε από τη μονάδα να μας δουν να μας πουν για ακόμη μία φορά ευχαριστώ.

Όπως επίσης είναι στενάχωρο όταν υπάρχει μεγάλο διάστημα αποχής από τη χρήση. Όταν για κάποιο λόγο, είτε αυτό είναι ότι βρέθηκα σε μια παρέα κ.α. Το ό,τι ξανακάνουν χρήση έστω και για μία φορά μετά από χρόνια δε μπορείτε να φανταστείτε πόσο πίσω τους φέρνει.

Ποιος είναι ο ρόλος της οικογένειας σε όλη αυτή την προσπάθεια της αποτοξίνωσης;

Υπάρχουν περιπτώσεις που η καθημερινότητα μέσα στην οικογένεια δεν είναι και ότι καλύτερο. Υπάρχουν παιδιά «καλών» οικογενειών, όχι σε μεγάλο ποσοστό, τα οποία έμπλεξαν για κάποιο λόγο. Είτε γιατί υπήρχε οικονομική άνεση στην οικογένεια, είτε γιατί οι γονείς μπορεί να δουλεύανε πολλές ώρες και να είχαν απόσταση από τα παιδιά τους. Όπως και παιδιά αυτά που χαρακτηρίζουμε κατά κάποιον τρόπο από το σχολείο ως ατίθασα.

Πότε και πως ο γονιός αντιλαμβάνεται ό,τι κάτι δεν πάει καλά με το παιδί του και πρέπει να τρέξει σε εσάς;

Το πρώτο καμπανάκι θα έλεγα εγώ που θα πρέπει να θορυβήσει τους γονείς είναι η αλλαγή συμπεριφοράς του παιδιού. Που σημαίνει: Αρχίζει να λέει ψέματα. Λείπουν χρήματα από το σπίτι. Ελέγχουμε τις παρέες. Πολλοί γονείς έρχονται σε μας και μας ρωτάνε για ένα χάπι που βρήκαν στη τσάντα, στα ρούχα κ.α.

Το κομμάτι αυτό, της ενημέρωσης σε ό,τι αφορά την πρόληψη, το έχει το Κέντρο Πρόληψης του ΟΚΑΝΑ που βρίσκεται στην Πλατεία Αγοράς. κάνουν ενημέρωση στα σχολεία, διαθέτουν ψυχολόγους. Με τους οποίους συνεργαζόμαστε.

Ποιο είναι το μήνυμα που στέλνετε γιατρέ σε εκείνους που περνά σα σκέψη και μόνο από το μυαλό να «λοξοδρομήσουν» και να γίνουν έρμαιο ουσίες;

Το να αντισταθείς είναι μεγαλύτερη μαγκιά από το να πέσεις στα ναρκωτικά. Μακριά από τη χρήση οποιασδήποτε ουσίας. Προσοχή στους φίλους και αντί να πάρει κάποιος ναρκωτικά είναι καλύτερα να βοηθήσει αυτόν που του τα πρότεινε να απεξαρτηθεί από αυτά. Υπάρχουν ζευγάρια που στηρίζει ο ένας τον άλλο, αυτός που είναι καθαρός τον εξαρτημένο να βγει από το αδιέξοδο που τον οδηγούν οι εξαρτημένες ουσίες.

ΑΚΟΥΣΤΕ ΟΛΗ ΤΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΕΔΩ